Култуура Маны аах

«Ырыа ыллыгар» үөрүүлээх, долгутуулаах тэрээһин буолла

Дьокуускайга Карл Маркс аатынан  искибиэргэ «Ырыа ыллыга» диэн аллеяҕа бэҕэһээ, куорат төрөөбүт күнүгэр, долгутуулаах тэрээһин буолла.

—Мелодистар сойуустара, ырыаны сэҥээрээччилэр Дьокуускай куорат Строительнай уокуругун салалтатын өйөбүллэринэн манна РСФСР, САССР үтүөлээх артыыһа Анастасия Лыткина, СӨ Үтүөлээх артыыһа Наталья Трапезникова уонна 90-сылларга дьон сүрэҕин туппут  Сахабыт сирин чаҕылхай сулуһа Александр Самсонов-Айыы Уолун ааттара анаан суруллубут ыскамыайкалара туруоруллубуттара үөрүүлээх быһыыга-майгыга бэлиэтэннэ, — диэн кэпсиир музыка уонна фольклор музейын дириэктэрэ Мария Корнилова.

—Бу бырайыагы педагог, урбаанньыт Татьяна Иннокентьевна Березина көҕүлээбитэ. Искибиэргэ бастакынан саха норуодунай артыыһа Раиса Захарова аата анаан суруллубут ыскамыайката туруоруллубута. Маны сэргэ, Анастасия Варламова, Ольга Иванова-Сидоркевич, Христофор Максимов, Валерий Ноев, Виталий Андросов, Марфа Колесова-Расторгуева, Екатерина Захарова-Саха Күөрэгэйэ, Денис Данилов ааттарын дьоҥҥо-сэргэҕэ истиҥник саната турар ыскамыйкалар болҕомтону тарда тураллар.

 

Быйыл биир саҥа сүүрээнинэн, Саха сирин норуоттарын музыкатын уонна фольклорун музейын көҕүлээһининэн ыскамыайкалар  QR-кодтарынан ситэриллэн биэрдилэр. Онон манна, «Ырыа ыллыгар» сынньана кэлбит дьон төлөпүөннэринэн сөбүлүүр ырыаһыттарын олохторун туһунан биэриилэри, кинилэр репертуардарыттан ырыалары, хаартыскалары уонна видео матырыйааллары көрөр-истэр кыахтаннылар. Манна музей пуондатыттан уонна ырыаһыттар чугас дьонноро туттартаабыт матырыйаалларыттан хомуллан киллэрилиннилэр.

Күүтүүлээх, үөрүүлээх тэрээһиҥҥэ СӨ Култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга миниистири солбуйааччы Марина Силина, Саха сирин мелодистарын сойууһун бэрэссэдээтэлэ, СӨ Үтүөлээх артыыһа Алексей Егоров, Дьокуускай куорат Строительнай уокуругун дьаһалтатын салайааччыта Василий Рязанскай, Татьяна Березина, Айыы Уолун ийэтэ Марфа Самсонова, уо.д.а. кытыннылар. Опера уонна балет тыйаатырын солистката Екатерина Захарова, судаарыстыбаннай филармония артыыһа Рустам Слепцов, СӨ судаарыстыбаннай циркэтин салайааччы Сергей Расторгуев, эстрада тыйаатырын солистара Сахая, Ника,  Санита Ай тэрээһини ырыанан-тойугунан киэргэттилэр.

 

Түгэнинэн туһанан, кылгастык саҥа сүүрээн — QR-кодтар тустарынан быһаарар буоллахха, музейбытын иилээн-саҕалаан тэрийбит, биһиги ытыктыыр киһибит Аиза Петровна Решетникова идеятынан, бу бырайыак Саха сирин норуоттарын музыкатын уонна фольклорун музейыгар үлэлээбитэ 10-тан тахса сыл буолла. Бу технологиянан туһанан Музей экспозицията, быыстапкалара штрих кодтарынан ситэриллэллэр, дьон музейы көрө кэллэҕинэ экскурсовод кэпсээнин таһынан өссө эбии иһитиннэриини ылаллар, хаартыскалары, аудио, видео матырыйааллары көрөллөр, истэллэр. Бу бырайыак чэрчитинэн, кэлиҥҥи сылларга музей музыка диэйэтэллэрин ааттарын үйэтитэр уонна дьоҥҥо-сэргэҕэ киэҥнин биллэрэр, сырдатар сыаллаах штрих кодтары оҥортообута:

06.08.2020 с. Хаҥалас улууһун Улахан Аан нэһилиэгэр Александр Самсонов-Айыы Уолун искибиэригэр 2 штрих-код: Айыы Уола толоруутугар ырыалары, “Мин тыыннаах тылларбын эһиэхэ аныаҕым” диэн музейнай видеоэкспонат бааллар.

12.02.2021 с. Амма улууһун Эмис нэһилиэгэр  Екатерина Захарова-Саха Күөрэгэйэ үбүлүөйдээх сылын түмүктүүр тэрээһиҥҥэ Саха Күөрэгэйин аатынан Култуура киинигэр музей 3 штрих кодтаах истиэнэҕэ ыйаныллар табылыысса бэлэхтээбитэ: Екатерина Захарова толоруутугар  ырыалар киирбиттэрэ.

12.06.2021 с. в Амма улууһун Алтан нэһилиэгэр И.М.Неустроев-Ырыа Ылдьаа 95-с сыллаах үбүлүөйүгэр «Иэйии» Култуура киинигэр музей пуондатыттан хаартыскаларынан, видео матырыйаалларынан таҥыллан оҥоһуллубут 5 штрих кодтаах истиэнэҕэ ыйаныллар табылыысса.

12.09.2021 с. Дьокуускай куорат, Карл Маркс искибиэрэ, Ырыа ыллыга — Анастасия Лыткина -21 штр.к. Виталий Андросов — 6 штр.к, А.Самсонов-Айыы Уола — 30 штр.к., Екатерина Захарова — 3 штр.к., Марфа Колесова-Расторгуева — 15 штр.к., Наталья Трапезникова – 6 штр.к.

Музейбыт бу сайыҥҥыттан Хаҥалас улууһун Улахан Аан сэлиэнньэтигэр саҥа арыллаары турар А.Самсонов-Айыы Уолугар анаммыт музей дьиэтигэр (Дом-музей А.Самсонова-Айыы Уола) көмөлөһө сылдьар.

Балаҕан ыйын 18 күнүгэр 11:00 ч. Александр Самсонов айар талааныгар сүгүрүйээччилэри, ырыаны сэҥээрээччилэри Улахан Аан нэһилиэгэр Айыы Уолун ийэтэ Марфа Иннокентьевна Самсонова долгуйа күүтэр.

2
0