Сааскы бастакы бырааһынньыгы көрсө Сунтаарга “Супербабушка” диэн күрэс ыытылынна. Урукку өттүгэр “Мисс Сунтар”, “Миссис Сунтар” күрэстэр ыытыллар эбит буоллахтарына, бу куонкурус саамай эйэҕэс, саамай минньигэс астаах, сылаас холумтаннаах, сырдык сыдьаайдаах күндү дьоҥҥо – эбээлэргэ ананна.
edersaas.ru
Сонун тэрээһини “Партизан” норуот айымньытын киинин үлэһитэ, конферансье, тамада Туйаара Прокопьева толкуйдаан, тэрийэн, олоххо киллэрбит. Дьоро киэһэни кини бэйэтэ иилээн-саҕалаан ыытта.
Манна барыта биэс эбээ түөрт түһүмэххэ күрэстэстэ. “Тандем” эргиэн киинин үлэһитэ Ньургуйаана Лаптева, бочуоттаах сынньалаҥҥа олорор Розалия Сидорова, “Туллукчаан” уһуйаан үлэһитэ Алена Васильева, лиссиэй-интэринээт үлэһитэ Зинаида Зайнулина уонна биэнсийэлээх Елизавета Догойдонова кытыннылар.
Түһүмэх ахсын эбээлэр дьоҕурдара арыллан, талааннара араас өҥүнэн күлүмүрдээн барда. Ол курдук, Ньургуйаана Лаптева гимнастка, Розалия Сидорова комик-артыыс быһыытынан биһирэттилэр. Алена Васильева ырыатын, Зинаида Зайнулина үҥкүүтүн көрөөччүлэр олус сөбүлээтилэр. Оттон Елизавета Догойдонова акробатическай трюктары оҥорон, бүтэһигэр шпагат түспүтүн, саала иһэ дохсун ытыс тыаһынан көрүстэ.
Оҥостон, туттан-хаптан кэбистэхтэринэ, эбээлэр, эчи, кыраһыабайдарын! Олоххо көхтөөх көрүүлээх, амарах санаалаах, эрчимнээх, эйэҕэс, тулалыыр эйгэҕэ үтүөнү, сырдыгы тарҕатааччылар – кинилэр.
Түмүккэ, кыттыбыт эбээлэргэ барыларыгар анал ааттары иҥэрдилэр: “Самая мудрая бабушка” – Ньургуйаана Лаптева, “Самая стильная бабушка” – Розалия Сидорова, “Самая креативная бабушка” – Зинаида Зайнулина, “Самая талантливая бабушка” – Алена Васильева буоллулар. Онтон “Супербабушка-2019” ааты 73 саастаах Елизавета Ивановна Догойдонова ылла.
Хамсаныы – чэгиэн буолуу, уһун үйэлэнии мэктиэтэ
Елизавета Догойдонова урут эргиэн эйгэтигэр, Сбербааҥҥа үлэлээбитэ. Кэнники 20-чэ сылга балыыһаҕа сиэстэрэ-хаһаайканан үлэлээн, биэнсийэҕэ тахсыбыта. Кэргэнинээн үс уолу, биир кыыһы улаатыннартаан, ыал оҥортоон, атахтарыгар туруорбуттара.
Эдэр сылдьан, ордук оскуолаҕа үөрэнэр кэмигэр, бальнай үҥкүүнэн, гимнастиканан үлүһүйэн дьарыктана сылдьыбыта. Оннооҕор 80-с сылларга улууска ыытыллыбыт куонкуруска бастаабыттааҕа. Норуодунай тыйаатырга эмиэ оонньообут кэмнээх этэ. Ол эрээри, үлэ-хамнас, оҕо-уруу, дьиэ-уот түбүгэр оҕустаран, дьахтар барахсан бириэмэтэ тиийбэккэ, сөбүлүүр дьарыгын умнар, устунан быраҕан кэбиһэр буоллаҕа. Онтон биэнсийэҕэ тахсан баран, иллэҥсийбиччэ, сорохтор ол дьарыктарын сөргүтэллэр.
Елизавета Ивановна хаалыктаах хаамыынан дьарыктаммыта төрдүс сыла буолбут. Ону тэҥэ спортивнай саалаҕа баран, нэдиэлэҕэ иккитэ-үстэ дьарыктанар. Сунтаарга хаалыктаах хаамааччылар бэйэлэрэ туспа бөлөхтөөхтөр. Нэдиэлэҕэ иккитэ-үстэ, сүрүннээн өрөбүллэргэ хаалыктарын туттулар да, тыалы тыал, хаары хаар диэбэккэ, ойуурунан, сыһыынан хаама баран хаалаллар, көстөөх сиринэн, өрүс уҥуор да тахсаллар. Кинилэри бытарҕан тымныы да, өҥүрүк куйаас да тохтоппот.
— Мин урут сүрэҕим ноҕуруускаланара, хааным баттааһына түһэн-тахсан эрэйдиирэ, сүһүөхтэрим ыалдьаллара. Бу дьарыктанар буолуохпуттан, үчүгэйбин, ыарыы диэни умуннум. Биһиги бөлөхпүтүгэр саамай саастаахтара мин быһыылаахпын. Эдэрдэри батыһан, саппай уопсан иһэбин, хаалсыбаппын.
Сааһырдыбыт, ыарыйдыбыт диэн сытан, олорон хаалбакка, олоххо тардыһыылаах буолуохха наада. Санааҥ түһэн, оннук сытан хааллаххына, уһаабаккын. Бэйэҥ бэйэҕэр кыһаллыбатаххына, ким кыһаллыай? Куруук үөрэ-көтө, махтана, үчүгэйгэ тардыһан сылдьыллыахтаах, сөбүлүүр дьарыктаах буолуохтааххын. Эдэрдэри кытта эдэр буолан, олох үөһүгэр сырыттахха, кырдьыыга бэриммэккин, — диэн кэпсиир кини.
“Супер-эбээ” куонкуруска дьон көрдөспүттэригэр быһа гыммакка, кыттарга сөбүлэспит.
— Куонкуруска кыттар олус долгутуулаах эбит. Саҥарыахтааххын да, хамсаныыларгын да умнан кэбиһэҕин. Чэ, үйэбэр биирдэ кытыннаҕым дии. Бу кэнниттэн, дьон үөрүүтэ, эҕэрдэтэ кыттыһан, күүскэр күүс, бэйэҕэ эрэл эбиллэр эбит. Дьоҥҥо холобур курдук буолаҕын.
— Оттон ити сценаҕа “шпагат” эҥин түспүккүн дии, ити хайдах кыалларый?
— Оҕо сылдьан гимнастиканан дьарыктаммытым. Сааһыран да баран, дьарыктаннахха, этиҥ-сииниҥ ону өйдөөн кэлэр эбит. Онон өрүү хамсана, дьарыктана сылдьыҥ – ол чэгиэн буолуу, уһун үйэлэнии мэктиэтэ.
Елизавета Ивановна эдэр эрдэҕиттэн үҥкүүлүүрүн сөбүлүүр. Кинини батан, кыыһа Марианна үҥкүүһүт идэтин талан, билигин саха циркэтин кордебалетыгар үлэлиир. Улахан сиэнин Мичийэни кыра эрдэҕинэ, муусуканы холбоон баран, эбэтэ көтөҕө сылдьан, үҥкүүлэтэрэ. Мичийэ (ырыаһыт Василий Еремеев кыыһа) билигин үҥкүү ансаамбылыгар дьарыктанар, соторутааҕыта Москваҕа баран, норуоттар икки ардыларынааҕы куонкуруска кыттан кэлбиттэрэ. Сунтаарга саастаах дьон бальнай үҥкүүнэн дьарыктанар ансаамбыллаахтара буоллар, Елизавета Ивановна үөрүүнэн сылдьыах эбит.
Кылгастык кэпсээтэххэ, аныгы үйэ “супер-эбээтэ”, дьэ, итинник.
Ангелина Васильева, «Саха сирэ» хаһыат, edersaas.ru