Чараҥ

«Поэттыын сэһэргэһии» төрдүс түһүмэҕэ. Рустам Каженкин: «Очуостар ханнык да тыл иннинэ олоҥхолоох этилэр»



Өрөспүүбүлүкэ күнүгэр Былатыан Ойуунускай аатынан Саха тыйаатырын лабораторнай саалатыгар «Поэттыын сэһэргэһии» бырайыак төрдүс түһүмэҕэ  буолан ааста.

Россия суруйааччыларын Сойууһун чилиэнэ, Саха сирин ыччат бэлиитикэтигэр уонна гражданскай көҕүлээһин туйгуна, поэт Рустам Каженкин олус уйаҥ, нарын иэйиилээх  хоһооннордоох лирик поэт быһыытынан биллэр. Суруйар илиитин араарбакка, айар үлэтин кэрчиктэринэн наарданан «Олук тыл» (2007), «Таас тойуга» (2015), «Үс кустук» (2018), «Живу навстречу тебе» (2021) диэн хоһооннорун кинигэлэрэ тахсыбыттара.

Ырыаҕа ылламмыт, номоххо холбоммут очуос таас хайалардаах төрөөбүт дойдутун  Үөһээ Дьааҥыны хоһуйбут хоһоонноро ытык сир тыынын илдьэ сылдьар иччилээх тыллаахтар. Хоһооннору ис хоһоонунан наардаан  Саха тыйаатырын сүрүн режиссера Руслан Тараховскай  Тааһы туойтарбыт поэт айар киэһэтэ очуос, таас хайа уобараһын тутуһан, тапталы туойуутун, олох туһунан анаарыыларын илдьэ сылдьар хоһооннорун доҕуһуолугар ааста.

Поэт хоһооннорун наардаан, айар киэһэни ымпыгар-чымпыгар тиийэ толкуйдаан Саха тыйаатырын сүрүн режиссера Руслан Тараховскай туруорда.   Саха тыйаатырын артыыстара Павел Ченянов, Лена Сергеева-Румянцева, Дмитрий Михайлов, Надежда Ушницкая, Маргарита Борисова, Кирилл Семенов, Елизавета Потапова, Владимир Винокуров, Илья Портнягин, Матрена Седельникова, Сергей Баланов, Ильяна Павлова, Александр Борисов, Лена Маркова, Илья Стручков, Тамара Обутова, Геннадий Турантаев поэзия ис хоһоонун арыйан, көрөөччүгэ тиийэр гына иэйиилээхтик аахтылар.

Урукку түһүмэхтэртэн уратыта диэн бу сырыыга поэт уобараһын Павел Ченянов итэҕэтиилээхтик арыйда, хоһоон ааҕааччы артыыстары ситимнээн биэрдэ.

Айар киэһэ иккис чааһын бырайыак ааптара Ирина Никифорова иилээн-саҕалаан ыытта. Сэһэргэһии чааһа ханна да буоларын курдук поэт хантан хааннааҕын, кимтэн кииннээҕин билиһиннэрииттэн саҕаланна. Суруйааччы Бурҕалдьы туһунан хоһоонун айыллыбыт историятын кэпсээтэ, хоһооннорун аахта.

Россия суруйааччыларын Сойууһун Саха сиринээҕи бырабылыанньатын бэрэссэдээтэлэ, Ойуунускай аатынан литературнай бириэмийэ лауреата, поэт учуутала Наталья Ивановна Харлампьева Рустам Каженкины  айар киэһэтинэн эҕэрдэлээн туран, бэйэтин алгыһын анаата.

 

Россия үтүөлээх учуутала Айыы кыһата гимназия дириэктэрэ Лидия Петровна Шамаева, учууталлар Захар Иванович Федоров, Күннэй Анатольевна Ильина, Виталий Архипович Слепцов  Рустам Николаевичка эҕэрдэлэрин тиэртилэр.

Поэт биир дойдулааҕа, убай тэҥэ саныыр киһитэ биллэр ырыаһыт Иннокентий Васильев — Лэгэнтэй устудьуоннуу сылдьыбыт кэмнэрин ахтан туран, Рустам Каженкин тылларыгар Сэргэлээх уостан түспэккэ ылланар хит «Эн миигин умнумаар Сэргэлээх» ырыатын ыллаан иһитиннэрдэ. Бэрт соторутааҕыта айыллыбыт тойугу биллиилээх олоҥхоһут Устин Нохсоороп сиэнэ Сахаайа Нохсорова тойуктаан иһитиннэрдэ.

Поэт Рустам Каженкин айар киэһэтин туһунан бэйэтин санаатын үллэһиннэ:

— Саха Өрөспүүбүлүкэтин күнүгэр, П.А.Ойуунускай аатынан Саха тыйаатырыгар «Поэттыын сэһэргэһии» бырайыакка кытынным. Долгуйуу хара маҥнайгыттан баара. Урут биирдэ да хоһооннорбун тыйаатырга аахтара илик киһи, ону өйбөр сатаан ойуулаан көрбөккө, режиссер Руслан Тараховскайга толору эрэнэн, бу дьоһун тэрээһиҥҥэ ылсыһан барбытым. Маҥнай хоһооннорбун тыйаатыр литературнай чааһын салайааччытыгар Ангелла Поповаҕа ыытан, кини артыыстары үчүгэйдик билэр киһи олус үчүгэйдик аттаран үллэрэн, маҥнайгы репетиция күнэ ананна. Онно режиссеру кытта ыытааччы Ирина Никифорова олус боччумнаах ырытыы оҥорон, көрүүлэрин тыйаатыр хараҕынан көрбүттэрин кэпсээбиттэрэ. Онтон маҥнайгы репетиция — артыыстары кытта көрсүһүү. Манна даҕатан эттэххэ, артыыстар бу күннэргэ олус элбэх тэрээһиннээх сылдьан ылсыбыттара. Бииртэн биир хоһоону ырытан, суолтатын илдьиритиһэн, онно сөптөөх тыаһын-ууһун талан, киирии-тахсыы, уопсай тутулун уратыта… Барыта санаа хоту, онон үлэлииргэ астык этэ. Маны таһынан бу киэһэ үлэлиир оскуолабыттан коллегаларым элбэх буолан кэлбиттэрэ, биир идэлээхтэрим, поэттар Гаврил Андросов, Зинаида Архипова, Елизавета Мигалкина, Надежда Ильина, Ангелла Попова кэлбиттэрэ олус наадалаах уонна күүтүүлээх буолар эбит диэхпин баҕарабын.

Саалаҕа  мустубут Рустам Каженкин Айыы кыһата гимназияҕа бииргэ үлэлиир  дьоно-сэргэтэ, суруйааччы доҕотторо, поэзиятыгар сүгүрүйээччилэр кэлэн ыалдьыттаан, дууһалыын сынньанан сэргэхсийэн тарҕаспыттара саарбахтаммат.

 

Надежда Ильина, edersaas.ru

 

6
0