Култуура Сүрүн

Ньурба саҥа тыйаатыра бу күһүн үлэҕэ киирэр!

Быйыл Ньурбатааҕы судаарыстыбаннай көһө сылдьар дыраама тыйаатырын саҥа дьиэтэ тутуллан киириэҕэ. Саҥа эбийиэк «Култуура» национальнай бырайыак чэрчитинэн 2019 сылтан тутуллар. Тыйаатыр өрөспүүбүлүкэҕэ кэнники сыллларга саҕаламмыт баараҕай тутуулартан биирдэстэрэ буолар. Тутуу олоххо киириитин коронавирус хамсыга бытаардыбыта, ол эрээри тутуу силигин ситтэ.

Тыйаатыр үрдүттэн Ньурба барыта көстөр

Макар Семенов: “Амакинскай эспэдииссийэ кулуубугар дьиэлэммиттэрэ”

Тыйаатыр саҥа дьиэлэниитэ артыыстарга уонна көрөөччүлэргэ улахан үөрүүлээх уонна долгутуулаах түгэнинэн буолара саарбахтаммат.

Бу тутуу хайдах саҕаламмытын, туох уустуктар баалларын, үлэҕэ киирэр болдьоҕун туһунан Ньурба улууһун инвестиционнай тутуу дьаһалтатын салайааччытыттан Макар Семенович Семеновтан туоһуластым:

— Тыйаатырбыт урукку Амакинскай эспэдииссийэ кулуубун дьиэтигэр үлэлээн кэллэ. Бу 1966 сылга үлэҕэ киирбит мас дьиэ. Тыйаатыры таас дьиэҕэ көһөрүү туһунан кэпсэтиилэр ааспыт үйэ 80‑с сылларыттан саҕаламмыттара. Онтон 2000 сыллаахха бу боппуруос эмиэ күөрэйэн, тыйаатыр туруохтаах сирэ анаммыта — куорат биир көстүүлээх сиригэр, урукку ыскылааттар турбут сирдэригэр анаммыта. Онно таас түспүтэ. Оччолорго биһиги оройуоммут “Якутпроегы” кытта дьиэ бырайыагын оҥорон барбыппыт. Үп көстүбэккэ тутуу атахтанан хаалбыта. Онтон дьэ “АЛРОСА” аахсыйалара атыыланар кэмнэригэр улуус дьаһалтата оччотооҕу Ил Дарханы, Егор Борисовы кытта кэпсэтии ыыппыта — атыыттан киирбит 11 миллиард солкуобай суотугар Ньурбаҕа 5 улахан тутууну ыытар туһунан. Ол кэпсэтии түмүгүнэн бүддьүөт таһынан үбүлээһин суотугар тыйаатыр тутуллар диэн буолбута, 2019 сылтан маҥнайгы сыбаайа түһэн, үлэ саҕаламмыта.

Тыйаатыр хамсыыр сыаната бөҕө фундаменнарга турар

Онон бу сыл балаҕан ыйын бүтүүтэ, олох хойутаатаҕына алтынньы саҥатыгар тыйаатыр толору, иһэ, таһа, ис бараана бүтүннүү дизайн-бырайыагынан оҥоһуллан үлэҕэ киириэҕэ. Эбийиэк сүрүннээн тутуута бүтэн турар, ол эрэн, буоларын курдук, тутуу саамай бүтэһигэр кыра-кыра ымпыгын-чымпыгын ситэрии саҕаланар. Бу ииччэх-бааччах үлэлэр кичэллээх уһун үлэни ирдииллэр.

Үлэ күөстүү оргуйар

Билигин тыйаатыры атын тутуулартан туспа моһуоннуур, араас уота-күөһэ, сыананы эргитэр-урбатар, үөһээттэн түһэрэр, туораттан хамсатар тэриллэрэ таҥыллыахтара. Онон бу күһүн ньурбалар саҥа тыйаатырбыт боруогун атыллыахпыт.

Учаастак маастара Иван Петров

Иван Петров: “Көһө сылдьар” диэн эбиискэтэ сүтэрэ буолуо”

Тутуу учаастагын маастара, Ньурба тыйаатырын тутуутун миэститэгэр иилиир-саҕалыыр салайааччы Иван Спартакович Петров тутуу тиһэх түһүмэҕэр ордук элбэх ииччэх-бааччах үлэлэр саҕаланалларын бигэргэтэр:

— Билигин тутуубар алта уонча киһи үлэлиир. Сүүрбэччэ киһим олохтоох уолаттар, атыттара куораттан кэлэн үлэлии сылдьаллар. Дьиҥэ эбийиэк үлэҕэ киириэхтээх болдьоҕо хаста да көстө, онно араас сылтахтар бааллар, улахан тутууга оннук буолааччы. Бу сырыыга кэмигэр туттарыахпыт диэн эрэл баар — матырыйаал барыта кэлэн сытар, үлэһит илиитэ тиийэр, уонна араас хааччахтыыр миэрэлэр киирбэттэр ини диэн эрэнэбит.

Билигин тыйаатыр анал тиэхиньикэтин, хамсатар уотун-күөһүн таҥа сылдьабыт. Сүрүн таҥыытын бэйэбит оҥоробут, ол кэнниттэн тэрили оҥорбут собуоттартан исписэлиистэр кэлэн настройкалаан, тургутан көрүөхтэрэ.

Ити тыйаатыр үрдүгэр ыйаммыт суруга уларыйара буолуо. Докумуоҥҥа киирбит аатыгар “передвижной” диэн тыл баар. Ону ити фронтон суругар киллэрбиппитин сакаасчыппыт сөбүлээбэтэ. “Хайа муҥун бачча улахан таас дьиэлэнэн баран “көһө сылдьар” аатырыахпытый? Түспэтийэр да кэм кэллэ!” — диэн буолбута.

Үөһээ хамсатар мотуордар кэчигирэспиттэр

 

Түмүккэ

Былырыын 55‑с “хаарын санныгар уулларбыт” Ньурбатааҕы судаарыстыбаннай көһө сылдьар дыраама тыйаатыра саҥа сезонун 250 миэстэлээх сабыс саҥа дьиэҕэ арыйыаҕа. Саха Өрөспүүбүлүкэтин бастыҥ тыйаатырдарын иһигэр киирэр Ньурба тыйаатыра айар дыбарыаска иккис тыын ылан, иэйэн-куойан тутан үлэлиэҕэ турдаҕа. Ньурба олохтоохторо, ыалдьыттара, гостуруолга кэлэр артыыстар саҥа тыйаатырга элбэх үтүө түгэннэри көрсүөхтэрэ.

 

Егор Карпов, «Саха сирэ» хаһыат

Ааптар хаартыскалара

1
0
Telegram @edersaas20