Амма улууһугар «Саха сирэ», «Якутия» хаһыаттарга сурутууга сылдьан, лиссиэйгэ саха тылын уонна литэрэтиирэтин учуутала М.Д.Ноговицына ыҥырыытынан, тохсус кылаастарга киирэ сырыттыбыт.
Оҕолорго хаһыат туһунан сырдаттыбыт, ол кэннэ кэпсэтиигэ киирдибит. Үөрэнээччилэр билиҥҥи кэм ыччата болҕомтотун туохха ордук уурарын, кинилэри туох сэҥээрдэрин, хаһыакка тугу ааҕыахтарын баҕаралларын эттилэр. Олортон биир бастакынан, викторинаны, тургутугу сэргииллэрин, бу билиилэрин-көрүүлэрин хаҥаталларыгар көмөлөөҕүн бэлиэтээтилэр.
Бастакынан Маша Олесова санаатын тиэртэ. Кини суруйааччы олоҕун-дьаһаҕын, үлэтин-хамнаһын туһунан сырдатан баран, ол балаһаҕа салгыы кини айымньытын таһаарар анал балаһа сотору-сотору тахсара буоллар диэн баҕарар. Ол суруйааччы туһунан дириҥэтэн билэргэ үөрэнээччилэргэ, ыччакка улахан туһалаах буолуоҕун саарбахтаабат. Маны сэргэ, кини былыргы саха кыргыттара бэйэлэрин хайдах көрүнэн-истинэн сылдьыбыттарын туһунан билиэн баҕарарын эттэ. Онтон Коля Фомин телебиэриилэргэ миитиннэри хайдах баарынан көрдөрүөхтэрин баҕарар эбит. “Сабыылаах соҕус дии саныыбын. Дьон-сэргэ тугу эппитин, миитиннэртэн туох түмүк оҥоһуллубутун билбэппит”, — диир. Артем Лукин улуустар олохторо-дьаһахтара, норуот үлэтэ-хамнаһа, ситиһиитэ, кыайыыта-хотуута баара үчүгэйин бэлиэтиир. Итиэннэ билиини-көрүүнү дириҥэтэргэ устуоруйа элбэхтик тахсыан баҕарарын этэр. Салгыы Лиза Константинова дохсуннук сайдар үйэҕэ эдэр киһи үөрэххэ, билиигэ-көрүүгэ, үлэҕэ, олоххо эргиччи ситиһиилээх буоларыгар уйулҕа үөрэхтээхтэрэ тугу этэллэрин, кинилэри кытары сэһэргэһиини таһаарары, дьон-сэргэ сүбэтин-аматын элбэхтик бэчээттиири туруорсар. “Оннук суруйуулар болҕомтону тардыахтара, сүбэлэр тирэх буолуохтара, киһиэхэ көмөлөһүөхтэрэ этэ”, — диэн санаалаах. Айта Бессонова: “Кырдьаҕастар тэлэбиисэри күнү-күннүктээн көрбөттөр. Онон кинилэр өйдөрүн-санааларын сытыылыы таарыйа элбэхтик ааҕаллара наада дии саныыбын. Оччоҕо кинилэр чуҥкуйуохтара суоҕа. Улуустарыгар, өрөспүүбүлүкэҕэ туох буоларын кэмигэр билэ-көрө олоруохтара, дьону-сэргэни кытары санааларын үллэстиэхтэрэ”, — диир.
Түмүккэ Мария Дмитриевна үөрэнээччилэр төрөөбүт тылларынан ыраастык саҥаралларыгар, билиилэрин хаҥаталларыгар үлэлэһэллэрин, ол туһуттан скайп нөҥүө кэнчээри ыччаты сэҥээрдэр тиэмэҕэ бэсиэдэлэри, сэһэргэһиилэри тэрийэллэрин эттэ. Скайп нөҥүө хаһыат үлэһиттэрин кытары аһаҕас кэпсэтиини оҥорор баҕаларын олоххо киллэрэр соруктаахтарын биллэрдэ.
Маннык көрсүһүү, сэһэргэһии, ааҕааччы санаатын истии хаһыат үлэтигэр туһалаах. Хаһыат ааҕааччыларын болҕомтолорун тардарыгар, кинилэри сэҥээрдэригэр, үлэтин-хамнаһын сэргэхситэригэр.
Сардаана БАСНАЕВА, “Саха сирэ” хаһыат, edersaas.ru