Доруобуйа Маны аах

Үлүйүүттэн сэрэхтээх буолуҥ

Саха сиригэр өр кэмҥэ тымныы күннэр-дьыллар тураннар уонна нэһилиэнньэлээх пууннар бэйэ-бэйэлэриттэн ыраах сытар буоланнар, үлүйүү куттала хаһааҥҥытааҕар да улахан.

edersaas.ru

СӨ Роспотребнадзор управлениета сэрэтэринэн, кутталлаах бөлөххө кырачаан оҕолор уонна кырдьаҕас дьон киирсэллэр. Ону таһынан, хабараан тымныыга чараас, кыараҕас, сииктээх таҥастаах уонна өр кэмҥэ үчүгэйдик хамсаммат дьон үлүйэр кутталлаахтар. Атахтарын тымырдарыгар ааһан-араҕан биэрбэт ыарыылаахтар, табахсыттар, арыгыны сиэри таһынан иһээччилэр эмиэ үөһээ этиллибит бөлөххө киирсиэхтэрин сөп.
Үлүйүү, үлүтүү бастакы сибикилэринэн кыайан саҥарбат буолуу, эт-сиин дьырылыыра, уонна тирии кытаран тахсыыта буолаллар. Үксүгэр тоҥон баран 20-30 мүнүүтэ сылыйдахха, үлүйүүттэн быыһаныахха сөп.
Холобур, тымныыттан эмсэҕэлээбит тарбахтаргытын сылаас ууга (итии буолбатах) уган ылыҥ. Сылаас уу чугаһынан суох буоллаҕына, бэйэҥ этиҥ сылааһа абырыаҕа (тоҥмут тарбахтаргыт хонноххут анныгар түргэнник сылыйыахтара).
Оттон арыый ыарахан түгэннэргэ, холобур, үлүппүт тирииҥ маҥхайан, кытаатан, хабыллан бардаҕына, төһө кыалларынан түргэнник мэдиссиинискэй көмөнү оҥорторуохха наада.
Үлүппүт сиргитин хаарынан сотумаҥ уонна массаастаамаҥ, төттөрүтүн, балаһыанньаны уустугурдуон сөп.
Сылыйар туһугар уокка холбонор грелкалары, сылытар прибордары уонна уоту туһанымаҥ. Маннык ньымалар уокка сиэтии туругар тириэрдэллэр.
Үлүйүү наһаа тымнытыыны кытары дьүөрэлэһиитэ ордук кутталлаах. Маннык балаһыанньаҕа киһи этин температурата түһэр, тохтообокко салҕалыыр, сылайар, утуйуон баҕарар, өйө-санаата бутуллан ылар, чуолкайа суохтук саҥарар, сүһүөҕэ уйбат буолар. Маннык турукка киирбит киһини сылаас сиргэ киллэрэ охсон, сиигирбит уонна тымныы таҥаһын устуллар. Сылаас, минньигэс ууну иһэрдэр көмөлөөх. Испиирдээх утаҕы биэрэр көдьүүһэ суох.

Надежда ЕГОРОВА, «Саха сирэ», edersaas.ru

0
0
Telegram @edersaas20