Уопсастыба

Истиҥ көрсүһүү, сэргэх сэһэргэһии

Аҕа дойду сэриитигэр Улуу Кыайыы 77 сылын көрсө ыытыллыбыт тэрээһин Горнайга ураты сэргэхтик буолла.

 

—Горнай улууһуттан Аҕа дойду уоттаах сэриитигэр 886 киһи кыттыбыта. Кинилэртэн 480 киһи сэрии толоонугар охтубута. 168 киһи сураҕа суох сүппүтэ. Төрөөбүт алаастарыгар кыайыы көтөллөөх 406 саллаат эргиллибитэ. Кинилэр ортолоругар Горнайдар биир дойдулаахтара, Сэбиэскэй аармыйа бастыҥ снайпера, Аҕа дойду Улуу сэриитин иккис истиэпэннээх уордьанын, «Бойобуой үтүөлэрин иһин», «Германияны кыайыы иһин» мэтээллэр кавалердара Прохоров Николай Васильевич баара, диэн кэпсээнин П.Д.Аввакумов аатынан киин бибилэтиэкэ бибилэтиэкэрэ Айталина Санникова саҕалыыр.

Бүгүн хорсун буойун олорбут дьиэтигэр төрөппүт уолун, сиэннэрин, хос сиэннэрин, чугас дьонун кытта көрсүһүү тэриллибит, ырыа-тойук дьиэрэйбит, хоһоон ааҕыллыбыт, истиҥ, үтүө тыллар этиллибиттэр.

 

Бу туһунан биһиэхэ Горнайтан  А.Н.Санникова иһитиннэрдэ:

—Николай Прохоров Солоҕон нэһилиэгин Силээн учаастагар ыам ыйын 20 күнүгэр 1918 сыллаахха булчут дьиэ кэргэнигэр төрөөбүтэ. Оҕо эрдэҕинэ аҕата батыһыннара сылдьан булчут мындыр идэтигэр үөрэтэрэ. Ол курдук мас көтөрүгэр туһахтыырга, куобахха тэптиргэ иитэргэ, кыһынын кырынааска, солоҥдоҕо чааркаанныырга уонна тииҥи суоллаан төбөҕө ытарга уһуйара.

Николай Прохоров бастаан Арҕааҥы фронт 33-с армиятын 110 стрелковай дивизиятыгар сулууспалыыр. Уоттаах сэриигэ маҥнайгы сүрэхтэниитин олунньу 15 күнүгэр 1942 сыллаахха ылбыта. 1943 сыллаахха Ленинград блокадатын арыйыыга, Смоленскай уобалас, Витебск куораты босхолооһуҥҥа кыттыбыта. Немецкэй- фашистскай кыргыһыыларга хорсун быһыыларын иһин Аҕа дойду сэриитин II истиэпэннээх уордьанынан, «Бойобуой үтүөлэрин иһин», «Германияны Кыайыы иһин» мэтээллэринэн наҕараадаламмыта. Николай Прохоров 110- с дивизия биир бастыҥ снайпердарыттан биирдэстэрэ этэ, сэрии сылларыгар 77 немец саллаатын уонна офицерын кыдыйбыта. Уоттаах сэриигэ  7 төгүл, онтон үстэ ыараханнык бааһыран, 1944 сыллаахха дойдутугар төннүбүтэ. Доруобуйата төһө да мөлтөөбүтүн иһин ону аахсыбакка, эйэлээх олоҕу түстээһиҥҥэ, улуус сайдыытыгар  сүҥкэн кылаатын киллэрсибитэ. Хорсун буойун Николай Васильевич Прохоров чулуу снайпер аатын ылан, төрөөбүт сахатын норуотун аатын, чиэһин үрдүктүк көтөхпүтэ.

Биһиги иэспит – Ийэ дойду чиэһин көмүскээбит аҕаларбыт, эһэлэрбит, убайдарбыт сырдык ааттарын үйэтитии, кинилэр Албан ааттарын көлүөнэттэн көлүөнэҕэ тиэрдии. Николай Васильевич ыччаттара кини сырдык аатын үйэтитиигэ улууска уонна төрөөбүт нэһилиэгэр тэрээһиннэри ыыталлар. Бу үөрүүлээх уонна долгутуулаах бэлиэ күн Николай Прохоров сырдык кэриэһигэр анаан, кини хос сиэнэ, Семен Данилов аатынан Бэрдьигэстээх орто оскуолатын төрдүс кылааһыгар үөрэнэр Арылхан Михайлов «Мы встречаем День Победы» хоһоону  аахта. Оттон өссө биир хос сиэн, Афанасий Осипов аатынан Бэрдьигэстээх орто оскуолатын 8 кылааһын үөрэнээччитэ Саша Заровняева бииргэ үөрэнэр оҕолорун кытта мустубут ыалдьыттарга анаан ырыа ыллаан иһитиннэрдилэр.

Сыллар ааһан истэхтэрин аайы киэн туттар биир дойдулаахпыт, аатырбыт снайпер Прохоров Николай Васильевич Улуу кыайыыны аҕалсыбыт хорсун олоҕо көлүөнэттэн көлүөнэҕэ ахтыллан, суолталанан иһиэ  диэн туран сибэкки дьөрбөтүн уурдубут. Үүнэр ыччат  аҕа көлүөнэ дьоммут сырдык олохторун, үлэлэрин-хамнастарын умнубакка, аттарын аатттата, үйэтитэ туралларыгар, олохторугар суолдьут сулус оҥостоллоругар баҕардыбыт. Ыам ыйын бу сырдык, кэрэ күнэ үйэлэртэн үйэлэргэ биһиги норуоппут бииргэ тумсүүтүн уонна патриотическай өрө көтөҕүллүүтүн символа буола туруохтун!

Айталина Санникова,

П.Д.Аввакумов аатынан киин бибилэтиэкэ бибилэтиэкэрэ.

Горнай

Хаартыскалар А.Санникова тиксэриилэрэ

0
0
Telegram @edersaas20