Хаарчаана тортара
· - Олох-дьаһах

Хаарчаана тортара


Интэриниэт ситимин көрө олорон, сиэдэрэй көстүүлээх, чочуонай быһыылаах, ураты тортарга хараҕым хатаммыта. Саха кыыһа дьэ, кэрэтик да айар буолар эбит! Киһи ас диэн айаҕар уган аһыа да суоҕун курдук… Саха киһитэ олус талааннаах. Ханнык да дьыалаҕа ылсыбытын иһин, ситиһиилэнэр, маастарыстыбатын чочуйар. Кэнники кэмҥэ ити көстүү ордук тарҕанна.


Ангелина Васильева, “Саха сирэ” хаһыат, edersaas.ru

Бэрт түргэнник сибээстэһэн, аныгы үйэ сиэринэн, “батсаабынан” кэпсэттибит. Маннык үчүгэй тортары Сунтаар Элгээйитигэр олорор Хаарчаана Иванова оҥорор эбит. Кини Нам Бөтүҥүттэн төрүттээх. Новосибирскай куоракка үөрэнэ сылдьан, кэргэнин кытары билсэн, ыал буолан, 4 оҕолонон, билигин Элгээйигэ олороллор.


Торт астаан саҕалаабыта икки аҥар эрэ сыл буолбут. Мастиканан торт астыыр кыргыттар үлэлэрин көрө-көрө сөҕөр-махтайар эбит. Онтон дьон сатыырын тоҕо сатыа суохтаахпыный диэн санааттан, интэриниэттэн хасыһан булан, үөрэнэн, бастаан бэйэтин дьонугар астаан саҕалаабыта. Кини худуоһунньук да, кондитер да анал үөрэҕэ суох, арай, маастар-кылаастарга сылдьан үөрэнэр.


Хаарчаана биир сиргэ турарын сөбүлээбэт. Сайдан, үөрэнэн, маастарыстыбатын чочуйан иһэр дьүккүөннээх. Бородууктатын, тээбириннэрин барытын Москваттан, Новосибирскайтан, Дьокуускайтан сакаастаан ылар.
Кини күнүс солото суох буолан, тортарын түүн оҥорор. Төһө да тыа сиригэр олордор, биир-икки ый инниттэн сакааһа толору буолар. Элбэҕи кыайан оҥорбот. Биир торду икки-үс күн оҥорор. Уустук үлэ буоллаҕына, аҥардас эскиһин толкуйдааһына хас да күнү ылыан сөп. Кини дьону үтүктүбэт, бэйэтэ айан таһаарарга кыһаллар. Массыыналары, тыраахтардары үүт-үкчү оҥорбутун, ама, бу сиэниллэр дуо дии саныыгын.


“Аҕыйаҕы, ол гынан баран, хаачыстыбалааҕы, уратыны оҥоро сатыыбын. Дьон бары талааннааххын дииллэр буолан баран, ханнык баҕарар киһи туох баар кыһамньытын, дууһатын ууран, тапталынан сыдьаайан, умсугуйан туран үлэлээтэҕинэ, табыллар дии саныыбын. Уонна күүстээх баҕа баар буолуохтаах”, — диир эдэр ийэ.


Хаарчаана өссө имбиирдээх бирээнньиктэри киэргэтэн уруһуйдуурун, саахартан чап-чараас, тыыннаах курдук сибэккилэри оҥорорун, мастикаттан араас кыыллары, остуоруйа дьоруойдары чочуйан таһаарарын сөбүлүүр. Баҕалаах дьон баар буоллахтарына, маастар-кылаастары ыытар.


“Мастикаттан оҥорор уустук эрээри, киһи фантазията муҥура суох, олус интэриэһинэй, хайдах баҕарар быһыылаан, чочуйан, киэргэтиэххэ сөп. Хатыласпакка, саҥаттан саҥаны оҥорорбун сөбүлүүбүн”, — диэн кэпсиир кини.
Хаарчаана тортарын Дьокуускайтан кытта сакаастыыллар. Тыһыынча килэмиэтирдээх сиргэ массыынанан илдьии чэпчэки дьыала буолбатах. Чап-чараас сибэккилэр тостон, алдьанан тиийиэхтэрин сөп. Ол иһин үксүн мастикалаах тортары тоҥорон баран ыытар.
Саамай улахан – 40 киилэлээх, 2 миэтэр уһуннаах торду Ньурбаҕа баран, биир тэрилтэ үбүлүөйүгэр Туйаара Акимовалыын оҥорон тураллар.

Ийэ ыра санаата

Хаарчаана биир ыра санаалаах.
Ивановтар кыралара – игирэлэр, биэс саастаахтар. Ол эрээри төрүөхтэриттэн инбэлииттэр. Уол диагноһа — ДЦП ыарахан көрүҥэ, хаампат, олорбот, бэйэтэ аһаабат. Ол эрээри, олус өйдөөх, саастыылаахтарыттан хаалсыбат. Кыыс эмтэнии күүһүнэн хаампыта, төһө да чаастатык ыарыйдар, оҕо саадыгар сылдьар.
Бу маннык ыарыылаах оҕолору тохтоло суох эрчийэ, эмтии сылдьыллыахтаах. Уолчаан хамсанара аҕыйах буолан, хаанын эргиирэ бытаарар, сүһүөхтэрэ мастыйаллар, былчыҥнара сайдыбат. Ити барыта уопсай сайдыытыгар дьайар, инникитин өссө элбэх, ыарахан сыаналаах эмтэниини эрэйэр.
Маннык оҕолорго анал тренажердар бааллар эбит. Холобур, “Мотомед” диэн тренажер сыаната 12115 евро. Ити икки ыйдаах реабилитация, эмтэнии сыанатыгар тэҥнэһэр, оттон тренажердаах оҕолор ханна да барбакка, 14 саастарыгар диэри күннэтэ дьарыктанан, доруобуйаларын тупсарыахтарын сөп.


Ийэлэрэ тренажеры атыылыыр фирманы кытта суруйсубутугар, чэпчэтэн, 8044 евроҕа атыылыахпытын сөп диэбиттэр. Ону таһынан тиэллэн кэлиитэ туспа суума. Ол да буоллар, Ивановтарга бу дэбигис кыаллыбат суума курдук. Ийэлэрэ оҕолорун көрөн олорор, үлэлээбэт, төһө да торт астаан атыылаабытын иһин, ол аска-таҥаска, эмкэ бара турар. Быһа холоон суоттаан көрдөххө да, бу сууманы толорор туһуттан, кини соҕотоҕун үс-түөрт сылы быһа тохтоло суох туонна кэриҥэ ыйааһыннаах торду астыан, киэргэтиэн наада, инньэ гынан күндү бириэмэтин сүтэрэр.
Саха сирин олохтоохторо ханнык да иэдээнтэн, дьон кыһалҕатыттан туора турбат идэлээхтэр. Биирдии-иккилии да мөһөөҕүнэн уган, ким төһө кыахтааҕынан, талааннаах эдэр ийэ ыра санаата туоларын чугаһатыаҕыҥ, оҕолор барахсаттарга толору, дьоллоох оҕо сааһы бэлэхтиэҕиҥ диэн ыҥырабыт.
Ангелина Васильева, “Саха сирэ” хаһыат, edersaas.ru

Сберкарта нүөмэрэ: 4081 7810 5761 8011 8463/50.
Сбербаан Visa картатын нүөмэрэ: 4276 7600 1170 1404. Иванова Харчана Николаевна.

А

0
0

Сайт матырыйаалларын ааптар көҥүлэ суох ылар бобуллар.

Ваш адрес email не будет опубликован.

8 + шестнадцать =