Бэлиитикэ Маны аах

Алексей Федотов: «Эһиил улууспутугар ураты эппиэтинэстээх сыл»

Эһиилги сыл Уус Алдан улууһугар өрөспүүбүлүкэ таһымнаах тэрээһиннэр ыытыллыахтара. Онуоха бэлэмнэнии үлэтэ номнуо күөстүү оргуйар. Уус Алдан улууһун баһылыга Алексей Васильевич Федотов Ил Дархан Анал этиитигэр сэргээбит өрүттэрин үөрэ-көтө бэлиэтээн эттэ.

— Өрөспүүбүлүкэбит Ил Дархана Айсен Николаев бэйэтин Анал этиитин норуокка тириэртэ.
Ил Дархан Анал этиитигэр аан бастаан ааһан эрэр сылга улахан хоромньуну таһаарбыт тыа баһаардарыгар уонна дьон доруобуйатыгар улахан содулу оҥорбут хамсык ыарыыга тохтоото.

Баһаары умулларарга дьон-сэргэ түмсүүлээхтэрин көрдөрбүттэрин, баһаар оҥорбут хоромньутун туоратарга күүс-көмө буолбуттарын иһин махтанан туран, инникитин баһаарга сэрэхтээх уонна эрдэттэн бэлэмнээх буолуу ирдэнэрин, ону сэргэ бу маннык улахан баһаардар хоромньулара биһиэхэ эрэ буолбакка, бүтүн аан дойду үрдүнэн алдьархайы аҕалыаҕын бэлиэтээн туран, умайбыт сири чөлүгэр түһэрэргэ улахан научнай көрүүлэр наадалары эттэ.

Хамсык ыарыыны утары Саха сирин үрдүнэн билиҥҥи туругунан нэһилиэнньэ 70% быһыыны ылла. Уопсастыбаннас бүттүүн туруннаҕына эрэ, ыарыыны кыайар кыахтаахпытын, итиэннэ хамсык ыарыынан ыалдьа сылдьыбыт дьон доруобуйаларын көрүүгэ-истиигэ улахан болҕомто ууруллуохтааҕын бэлиэтээтэ. Аан дойду мэдиссиинискэй технологиятын бастыҥ аппарааттара таҥыллан туруоруллубут, кардиология уонна онкология саҥа кииннэрэ кииннэр тутуллан киириилэрэ салалта дьон доруобуйатын туһугар кыһамньытын туоһулуур.

Маны сэргэ үөрэхтээһин, хаарбах дьиэттэн көһөрүү, суол тутуутугар, тыа хаһаайыстыбатын боппуруостарыгар тохтоото. Сүөһү ахсаанын элбэтиигэ, бэйэ бородууксуйатын оҥорон таһаарыыга сылтан сыл улахан болҕомто ууруллар. Ол курдук, тыа хаһаайыстыбатын сайыннарарга кэлэр сылга 12,5 миллиард солкуобай тыырыллыахтааҕын иһитиннэрбитин, биһиги тыа хаһаайыстыбатынан дьарыктанар улуус буоларбыт быһыытынан үөрэ иһиттибит. Биһиги улууска үгүс хаһаайыстыба бу субсидияннан туһаныаҕа.

Эһиил педагогическай уопсастыбаннас сийиэһин көрсө, кэлэр сыл бастакы аҥаарыгар киэҥ кэпсэтиилэри ыытан үөрэхтээһиҥҥэ саҥа көрүүлэри, саҥа ньымалары тобулан, сийиэскэ чопчу этиилээх тиийэргэ үөрэх үлэһиттэригэр сорук туруорда.

Түмүккэ Ил Дархан 2022 сылы Ийэ сылынан биллэрбитин ытыс тыаһынан көрүстүлэр. Ийэ сылыгар ийэлэр чөл туруктаах, дьарыктаах буолууларыгар анал бырагыраамалар үлэлиэхтэрэ уонна 5-тэн элбэх оҕолоох ыалларга нолуоктан босхолооһун, дьиэнэн хааччыйыы о.д.а. көмөлөр оҥоһуллуохтара диэн эттэ, итиэннэ эһиил үбүлүөйдээх сылга төрөөбүт хас биирдии оҕоҕо 100 тыһ. солкуобай анал хапытаал көрүллүөҕэ диэн иһитиннэрдэ.

Эһиил Саха Автономията 100 сыла, Үөһээ Бүлүүгэ «Олоҥхо» ыһыаҕа, Уус Алдаҥҥа Саха сирин норуоттарын VIII спортивнай оонньуулара үрдүк таһымҥа ыытыллыахтарын бэлиэтээн эттэ. Кэлэр саҥа дьылга үлэҕэ-хамнаска, үөрэххэ ситиһиилэри, хас биирдии киһи олоҕо тупсарын туһугар бэйэ-бэйэҕэ харыстабыллаах сыһыаны баҕарда.

Ити курдук, дьон-сэргэ олоҕо-дьаһаҕа тупсарын, өрөспүүбүлүкэбит сайдарын туһугар туһуламмыт туһаайыылары, соруктары сэргии иһиттибит.

Кэлэр сыл биһиги улууспутугар ураты, эппиэтинэстээх сыл. Ол курдук, элбэх үлэ-хамнас кэтэһэр, үгүс саҥа тутуулар киириэхтэрэ, успуорт оонньууларын кэмнэригэр элбэх ыалдьыты көрсүөхпүт. Онон, бука бары түмсэн, кэлэр сылга өрө көтөҕүллэн туран, улууспут сайдарын туһугар үлэлиэҕин-хамсыаҕын диэн ыҥырабын.

Надежда ЕГОРОВА, «Саха сирэ», edersaas.ru

0
0
Telegram @edersaas20