Уопсастыба

Ааҕааччы суруга: Амма — аныгы айанньыт хараҕынан

Ыраахтааҕылаах Арассыыйа саҕана көскө ыытыллан, уутуйан олохсуйбут Амма Покровкатын уонна «аттакыларынан» аатырбыт Ньурба Антоновкатын бааһынайдара оччотооҕу бэлиитикэнэн дьылҕалара биир быаҕа баайыллыбыт барахсаттар буоллахтара… Бириэмэ чэрчитинэн билигин төһө да сахатыйдаллар, устуоруйа кэрдиис кэмэ соҥнообут ааттара иҥэн хаалбытын сүгэ сырыттахтара…

Устар кыһыны быһа үлэҕэ-хамнаска хам кэлгиллибит биир дойдулаахтарбытын хамсык да хаайбат эбит. Быыс — арыт булан, бары ирдэбили тутуһан, барбыттара- кэлбиттэрэ эрэ баар… Үөмэн тиийбэт үтүө үгэстэринэн эрэ баай, Сэбиэскэй Сойуус Дьоруойа Н.Н.Чусовской аатынан Ньурба Антоновкатын орто агрооскуолатын үлэһитэ Туйаара Васильевна Семенова — Васильева, уола 8 кылааска үөрэнэр Максимныын Дьокуускайга олохсуйбут физкультура учуутала идэлээх дьүөгэтэ, ботаническай сад үлэһитэ Күннэй Ивановна Ефремова кучуйуутунан, бэһиэ буолан соһуччу биир нэдиэлэлээх сиринэн айаҥҥа туруммуттара. Былырыын Турцияҕа сөмөлүөтүнэн көппүт буоллаҕына, эдэр биэнсийэлээх үйэтигэр аан бастаан Аллараа Бэстээхтэн поеһынан айаннаан: Тында, Беркакит, Золотинка, Нерюнгри, Хабаровскай курдук о.д.а. урут хаартаҕа эрэ көрөр сирдэрин аара хааллартаан, Владивосток куорат, Ливадия, Чуумпу акыйаан кэрэ миэстэлэринэн тэлэкэчийэн, быһата, «хараҕа аһыллан», «көхсө кэҥээн» эгди буолан эргилиннэ.

Оо, сайын барахсан саастарын баттаһа, «сири хоротон» сылдьар, кыанар — хотунар дьоҥҥо сир-сир сиэдэрэй муннуктарын сэгэтэн, сэгэйэ мичийэрэ кэмнээх буолуо дуо?! Таба тайанан, талан сылдьыахха эрэ наада! Ырааҕынан ыырданар, тэйиччинэн тэлэһийэр бэрдэ кэмнээх буолуо дуо? Ол эрээри иккис дойдубун кэритэн көрдөрө сылдьар «кэлии киһим» санаатын истиэҕиҥ дуу?.. Чэй эрэ, Туйаара!..

«Аттыбытыгар баары эмиэ аахайыахха, атах аннынааҕы сирдэри алыс — алыс аһара көтүмүөххэ баар эбит» диэн санаа өмүрэх курдук өйбөр күлүм гыммытын аанньа аны аатырар Амманы анааран ааһыахха ээ», — диэтим да Ылдьыын Таҥара күн (тоҕооспута оччо) уоппускалаах эдьиийбинээн элээрдэн хааллыбыт. «Илин Эҥэр» дэнэр эрэгийиэҥҥэ атаҕым тумсун дьэ уктаҕым үһү… Бастакы үктэниим буолан барыта да — сонун. Эһиги күн аайы көрө, быһата, «кэлэ сылдьаргыт» курдук буолуо дуо? Хас хардыы саҥалыы арыллар эбит. Тэлэбиисэр сонуннарыгар элэҥ — сэлэҥ көрбүппүнэн эмиэ да билиэхчэ курдукпун: «Сибэккигэ батыллыбыт» Кыыс Амма искибиэрэ… Чуумпуну үргүтүмээри чуҥнуу нуктаабыт уҥуор көҕөрүмтүйэр хайалар кистэлэҥнэрин таайтарардыы ньимийбиттэрэ санаа ситимин сыыйар… 17 кыраадыс сылаас, күннээҕэ буоллар сөтүөлүөхпүт хааллаҕа… Икки сайын өрөөбүт диэтэххэ, ыһыахтыыр паарка ураһаларын кэккэтэ, дьэ, элбэх сонуну иҥэринэн турдахтара… Албан аат болуоссатыгар тааҥка уонна бойобуой пушкалаах буойуттар аттыларыгар хаартыскаҕа түһээри, хата, кыра оҕоҕо дылы, бэйэм сэриилэһэ сылдьар саньытаар дуу, сиэстэрэ дуу курдук сананным. Арааһа, Улуу Кыайыы 75 сыллаах үбүлүөйүн ситэ сойо илик сабыдыала дьайдаҕа буолуо.. Хата, кулууп иннигэр Федот Потапов пааматынньыгын, иһирдьэ фойеҕа истиэндэ хаартыскаларын сэргии көрөбүн. Зоя Багынановалыын Ньурба тыйаатырыгар үлэлээбиттэрин билэр, өйдүүр буоллахпыт. Уруургуу көрбүппүт оруннааҕа оччо!

«Утум» маҕаһыынтан VII спартакиада «Амга — 2019» диэн суруктаах бейсболканы ылан кэтэн кэбистим — «миигин күүппүт» буоллаҕа дуу?!.. Хойутаан атыыламмыта эмиэ биир үчүгэйдээх, били, «баар тииһимньилээх» дииллэринии … Ол кэннэ иччитэх манеһы, стадиону көрөн (хата, аһаҕас эбит) өйбөр оҥорон көрөн, уруккуну тилиннэрэн, санаам ситимин сөргүтэн аастым. «Ылдьыын Таҥара көмөтүнэн биир күҥҥэ ити да сөп», — диэн Ньурба Туйааратын тылын тамаҕын, Туруйа тойугун курдук долоҕойбор тохтоппуппун тиэртэҕим буоллун…

Сарсыныгар күн чэмэличчи тыган, уот куйааһынан убураан, бэҕэһээ эрэ «өлбүт үһү» дэппитин мэлдьэспитинэн, Күннээх Амма күлүм — чаҕыл мүчүйэ, тырым — ирим дьиримнээн, «Ылдьыын Таҥара ыалдьыттарын» ымсыырда хаалбыта…

Евдокия Тимофеева дьүһүйүүтэ, Лариса Тимофеева хаартыскаҕа түһэриилэрэ

0
0